Κοινή ευρωπαϊκή ταυτότητα: Ουτοπία ή αναγκαιότητα;

4584

Άρθρο – Συνέντευξη της Ευρωβουλευτή ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία Έλενας Κουντουρά στο News24/7 και στον Χρήστο Καράμπελα.

  • Τι σημαίνει Ευρωπαίος πολίτης και ποια τα δικαιώματά του;

Έλενα Κουντουρά: «Κάθε πολίτης κράτους μέλους της ΕΕ είναι αυτομάτως Ευρωπαίος πολίτης, με δικαιώματα που κατοχυρώνονται στον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων και στη Συνθήκη της Λισαβόνας. Τα δικαιώματα των Ευρωπαίων πολιτών και η ευρωπαϊκή ιθαγένεια αποτελούν τους κύριους παράγοντες στη διαμόρφωση της ευρωπαϊκής ταυτότητας.

Με τη διαφορετικότητα, τη διακριτή ιστορία και την ιδιαίτερη ταυτότητα κάθε λαού, υπάρχει μια κοινή αίσθηση ότι ανήκουμε στην μεγάλη ευρωπαϊκή οικογένεια. Το να είσαι Ευρωπαίος πολίτης σημαίνει ότι μπορείς να μετακινείσαι ελεύθερα, να ζήσεις, να σπουδάσεις και να εργαστείς σε οποιαδήποτε χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η ευρωπαϊκή νομοθεσία συνεχώς επικαιροποιείται και μεταφέρεται στο εθνικό δίκαιο των χωρών για σημαντικές πολιτικές που αλλάζουν την καθημερινότητά των Ευρωπαίων πολιτών και έχουν ως στόχο την ευημερία, και την ανάπτυξη σε μια σειρά από τομείς, όπως το πλαίσιο για την προστασία των καταναλωτών, η δημόσια υγεία και ασφάλεια των τροφίμων, η εσωτερική αγορά, η πράσινη και ψηφιακή μετάβαση.

Το βασικότερο όλων είναι τα ανθρώπινα δικαιώματα, που αποτελούν τη θεμελιώδη αρχή και αξία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως το δικαίωμα αυτοδιάθεσης, η ελευθερία λόγου και έκφρασης, η προστασία των πιο ευάλωτων πολιτών, η ισότητα των φύλων και η κοινωνική δικαιοσύνη.

Η πρόοδος που έχει επιτευχθεί προέκυψε μέσα από αμέτρητες διεκδικήσεις, διαβουλεύσεις, διαπραγματεύσεις, συμβιβασμούς, συνεργασίες. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ο μόνος θεσμός που τα μέλη του εκλέγονται απ’ ευθείας από τους πολίτες κάθε 5 χρόνια και είναι η φωνή των λαών στην Ευρώπη, εργάζεται και πιέζει αδιάκοπα για να διαφυλάξει τις αδιαπραγμάτευτες αξίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Είναι ένας αγώνας διαρκής, με συνεχείς πιέσεις και παρεμβάσεις για να διασφαλίσουμε τα δικαιώματα και τα συμφέροντα των πολιτών της Ευρωπαϊκής Ένωσης με όραμα και στόχο περισσότερη Ευρώπη, καλύτερη δημοκρατία, περισσότερη ειρήνη, δικαιοσύνη και αλληλεγγύη μεταξύ των λαών και ευημερία των πολιτών.»

  • Πώς έχει λειτουργήσει αυτή η ιδέα τα τελευταία 5 χρόνια;

Έλενα Κουντουρά: «Οι πολίτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχουν βιώσει την τελευταία πενταετία διαδοχικές, πρωτοφανείς κρίσεις και έγινε ξεκάθαρη η ανάγκη η Ευρώπη να σταθεί δίπλα τους αποφασιστικά και συλλογικά για να αντιμετωπιστεί ο κίνδυνος διεύρυνσης των κοινωνικών ανισοτήτων. Η παρατεταμένη υγειονομική κρίση, ο αντίκτυπος του Brexit, η ενεργειακή και οικονομική κρίση, το μεταναστευτικό και προσφυγικό και οι επιπτώσεις των γεωπολιτικών εξελίξεων με επίκεντρο τον πόλεμο στην Ουκρανία δημιούργησαν νέες ανάγκες που έπρεπε να αντιμετωπιστούν με αίσθημα υψηλής ευθύνης.

Συγχρόνως, είχαμε την ευθύνη να συγκλίνουμε και να δημιουργήσουμε φιλόδοξες πολιτικές, ώστε καταφέρει να ανταποκριθεί η Ευρώπη έγκαιρα στην κλιματική κρίση και στο στόχο να γίνουμε η πρώτη κλιματικά ουδέτερη ήπειρος μέχρι το 2050, χωρίς αποκλεισμούς. Αναλάβαμε ιστορικές πρωτοβουλίες όπως το Next Generation EU, ο μεγαλύτερος ίσως μηχανισμός εσωτερικής αλληλεγγύης, που είναι σήμερα απολύτως απαραίτητος για την ανάκαμψη και ανάπτυξη στην Ευρώπη και το νομοθετικό πακέτο Fit for 55 για πιο φιλόδοξους κλιματικούς στόχους. Παράλληλα θέσαμε φιλόδοξους στόχους για τον ψηφιακό μετασχηματισμό της Ε.Ε., μέσα από την ενδυνάμωση των πολιτών,  των επιχειρήσεων – ιδιαίτερα των μικρομεσαίων που αποτελούν την ραχοκοκαλιά της ευρωπαϊκής οικονομίας- και των διοικήσεων με μια νέα γενιά τεχνολογιών, όπως η κβαντική τεχνολογία, το 5G και η τεχνητή νοημοσύνη»

Χρειάζεται όμως σε πολλούς τομείς να κάνουμε περισσότερα. Να δώσουμε ουσιαστικές λύσεις στο μεταναστευτικό, σε ζητήματα όπως η ενεργειακή φτώχεια κι η δημόσια υγεία, στη στήριξη των πιο απομονωμένων και νησιωτικών περιφερειών της Ευρώπης, που αντιμετωπίζουν δυσανάλογα ένα υπέρογκο κόστος της πράσινης μετάβασης, και συνολικά να πιέσουμε ώστε στον μετασχηματισμό της Ευρώπης να μην αφήσουμε κανένα πίσω.

  • Τι βελτιώσεις χρειάζονται προκειμένου να ενισχυθεί η έννοια της ευρωπαϊκής ταυτότητας;

Έλενα Κουντουρά: «Είναι κρίσιμο να συνειδητοποιήσουμε όλοι ότι η ζωή και η καθημερινότητά μας επηρεάζεται από τις πολιτικές και τις αποφάσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση, σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό από ό,τι αντιλαμβανόμαστε. Για να μπορούν οι πολίτες να αισθάνονται ότι «ανήκουν» στην Ευρωπαϊκή Ένωση θα πρέπει να γνωρίζουν το τί ακριβώς κάνει η ΕΕ και γιατί το κάνει. Να μην αισθάνονται ότι η ΕΕ είναι απόμακρη.

Αυτό προϋποθέτει συνεχείς εκστρατείες ενημέρωσης για τα δικαιώματά τους και τα οφέλη από τη συμμετοχή τους στο κορυφαίο ευρωπαϊκό οικοδόμημα. Και συγχρόνως, πρέπει να επιδιώξουμε πιο δυναμικά οι πολίτες να έρθουν εγγύτερα στο πεδίο λήψης αποφάσεων.

Για παράδειγμα, δράσεις όπως αυτή της Ευρωπαϊκής Πρωτοβουλίας Πολιτών αποτελούν εργαλεία συλλογικής έκφρασης της ευρωπαϊκής κοινωνίας. Ενισχύουν τον διεκδικητικό ρόλο και το συλλογικό χαρακτήρα των αιτημάτων των πολιτών και σε σημαντικά θέματα μετατρέπονται σε πολιτική πράξη, καταλήγοντας ακόμη και σε ευρωπαϊκή νομοθεσία.

Η Κομισιόν θα πρέπει να επανεξετάσει τον ρόλο και την λειτουργία τέτοιων εργαλείων με στόχο την ενίσχυση τους.

Συγχρόνως, οι θεσμοί της Ευρωπαϊκής Ένωσης οφείλουν να ξεπερνούν εμπόδια και αγκυλώσεις που προκύπτουν από τα συμφέροντα των ισχυρότερων χωρών. Να ακούν τη φωνή όλων των πολιτών, να συμμερίζονται τις ανησυχίες τους, να τους δίνουν τη δυνατότητα ουσιαστικής συμμετοχής σε διαβούλευση για νομοθετικές προτάσεις που μπορούν να τους επηρεάσουν, να διαχειρίζονται ισότιμα τις ανάγκες τους, να δίνουν άμεσες και ουσιαστικές λύσεις στα προβλήματα τους. Η πρόοδος διαχρονικά που έχει σημειωθεί αποτελεί απόδειξη του τί μπορεί να πετύχουμε ενωμένοι, και η διαδραστική σχέση ανάμεσα στους πολίτες και τα θεσμικά όργανα της Ευρώπης ενισχύει αυτόματα την έννοια της ευρωπαϊκής ταυτότητας.

Για αυτό ακριβώς, στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο φέρνουμε τα ζητήματα αυτά με ερωτήσεις, εκθέσεις και ψηφίσματα προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Συμβούλιο, λειτουργώντας ως γέφυρα και πιέζοντας για πιο φιλόδοξες αποφάσεις. Η ΕΕ επιβάλλεται να συνεχίσει στο δρόμο της εμβάθυνσης και της αλληλεγγύης, με προοδευτικό προσανατολισμό και ισχυρό κοινωνικό πρόσημο. Όλοι οι πολίτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης πρέπει να νιώθουν στην πράξη, μέσα από τα ευρωπαϊκά προγράμματα και τις πολιτικές, ότι δεν είναι μόνοι απέναντι στις κρίσεις και ότι θα έχουν την ισότιμη αντιμετώπιση και υποστήριξη που δικαιούνται. Είναι ο μόνος δρόμος να προχωρήσουμε μπροστά για μια Ευρώπη ισχυρή και δίκαιη, με οικονομική και κοινωνική πρόοδο, που επιτυγχάνεται μέσα από τα ίσα δικαιώματα και τις ισότιμες ευκαιρίες.»

Πηγή: News 24/7